ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ: ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੀ ਇੰਦੌਰ ਬੈਂਚ ਨੇ ਚੀਨੀ ਮਾਂਝੇ (ਨਾਈਲੋਨ ਰੱਸੀ) ਕਾਰਨ ਹੋ ਰਹੀਆਂ ਮੌਤਾਂ 'ਤੇ ਸਖ਼ਤ ਰੁਖ਼ ਅਪਣਾਇਆ ਹੈ। ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ ਜਦੋਂ ਪਤੰਗ ਦੀ ਰੱਸੀ ਨਾਲ ਇੱਕ ਪੈਨਸਿਲ ਨੂੰ ਕੱਟ ਕੇ ਦਿਖਾਇਆ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਜੱਜ ਹੈਰਾਨ ਰਹਿ ਗਏ। ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਕਿ ਜੇਕਰ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਇਸ ਖ਼ਤਰੇ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਵਿੱਚ ਨਾਕਾਮ ਰਿਹਾ, ਤਾਂ ਪਤੰਗ ਉਡਾਉਣ 'ਤੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਾਬੰਦੀ ਲਗਾਈ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ ਲਾਈਵ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ: ਪੈਨਸਿਲ ਦੇ ਹੋਏ ਦੋ ਟੁਕੜੇ
ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਨੂੰ ਸੁਣਵਾਈ ਦੌਰਾਨ ਜਸਟਿਸ ਵਿਜੇ ਕੁਮਾਰ ਸ਼ੁਕਲਾ ਅਤੇ ਆਲੋਕ ਅਵਸਥੀ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਇੱਕ ਨਾਈਲੋਨ ਰੱਸੀ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ।
-
ਹੈਰਾਨੀਜਨਕ ਨਤੀਜਾ: ਜਦੋਂ ਇਸ ਰੱਸੀ ਨੂੰ ਇੱਕ ਠੋਸ ਪੈਨਸਿਲ 'ਤੇ ਰਗੜਿਆ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਪੈਨਸਿਲ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਕੱਟ ਦਿੱਤੀ ਗਈ।
-
ਅਦਾਲਤ ਦੀ ਟਿੱਪਣੀ: ਬੈਂਚ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜੇਕਰ ਇਹ ਰੱਸੀ ਇੱਕ ਪੈਨਸਿਲ ਨੂੰ ਕੱਟ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਮਨੁੱਖੀ ਗਰਦਨ ਅਤੇ ਪੰਛੀਆਂ ਲਈ ਇਹ ਕਿੰਨੀ ਘਾਤਕ ਹੋਵੇਗੀ, ਇਸ ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਲਗਾਉਣਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਦੀ ਕਾਰਗੁਜ਼ਾਰੀ 'ਤੇ ਸਵਾਲ
ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਨੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਨੂੰ ਤਿੱਖੇ ਸਵਾਲ ਕੀਤੇ:
-
ਕਾਗਜ਼ੀ ਕਾਰਵਾਈ: ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਭਾਵੇਂ ਕਾਗਜ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਬੰਦੀ ਲਗਾਈ ਗਈ ਹੈ, ਪਰ ਜ਼ਮੀਨੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਅਜੇ ਵੀ ਇਹ ਮਾਂਝਾ ਵਿਕ ਰਿਹਾ ਹੈ।
-
ਮੌਤਾਂ ਦਾ ਸਿਲਸਿਲਾ: ਮਕਰ ਸੰਕ੍ਰਾਂਤੀ ਦੌਰਾਨ ਹੋਈਆਂ ਮੌਤਾਂ ਅਤੇ ਜ਼ਖਮੀ ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਹੀ ਮੰਦਭਾਗਾ ਦੱਸਿਆ।
ਸਖ਼ਤ ਨਿਰਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਅਗਲੀ ਸੁਣਵਾਈ
ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਮੁੱਖ ਸਕੱਤਰ ਨੂੰ ਇਸ ਮਾਰੂ ਮਾਂਝੇ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਖ਼ਤਮ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਸਖ਼ਤ ਅਤੇ ਵਿਆਪਕ ਨੀਤੀ ਬਣਾਉਣ ਦੇ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤੇ ਹਨ।
-
ਪਿਛਲੇ ਹੁਕਮ: 11 ਦਸੰਬਰ 2025 ਨੂੰ ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਇੰਦੌਰ ਅਤੇ ਆਸ-ਪਾਸ ਦੇ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਚੀਨੀ ਮਾਂਝੇ 'ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਲਗਾਈ ਸੀ।
-
ਤਾਜ਼ਾ ਸਥਿਤੀ: 12 ਜਨਵਰੀ 2026 ਨੂੰ ਇਸ ਨੂੰ ਸਖ਼ਤੀ ਨਾਲ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਦੇ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਸਨ।
-
ਅਗਲੀ ਤਾਰੀਖ: ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਦੀ ਅਗਲੀ ਸੁਣਵਾਈ 9 ਮਾਰਚ, 2026 ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਹਫ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਹੋਵੇਗੀ।
ਅਦਾਲਤ ਦਾ ਸਪੱਸ਼ਟ ਸੰਦੇਸ਼: ਜੇਕਰ ਅਧਿਕਾਰੀ ਚੀਨੀ ਮਾਂਝੇ ਦੀ ਵਿਕਰੀ ਅਤੇ ਵਰਤੋਂ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਵਿੱਚ ਅਸਫਲ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਅਦਾਲਤ ਕੋਲ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਜਾਨ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਪਤੰਗਬਾਜ਼ੀ 'ਤੇ ਪੂਰਨ ਪਾਬੰਦੀ ਲਗਾਉਣ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਕੋਈ ਹੋਰ ਚਾਰਾ ਨਹੀਂ ਬਚੇਗਾ।